ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੁਫ਼ਤ ਸਿਹਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ‘ਤੇ ਅੱਜ ਵੱਡੀ ਖ਼ਬਰ ਆਈ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਮਾਨ ਨੇ ਹੁਸ਼ਿਆਰਪੁਰ ‘ਚ ਲਗਭਗ 154 ਨਵੇਂ ਆਮ ਆਦਮੀ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੂਬੇ ‘ਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ 1,245 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੀ ਮੁਫ਼ਤ ਇਲਾਜ, ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਟੈਸਟ ਮਿਲਣਗੇ।
ਉਦਘਾਟਨ ਸਮਾਗਮ ਚੱਬੇਵਾਲ ਹਲਕੇ ਦੇ ਪਿੰਡ ਹਰਕੋਵਾਲ ‘ਚ ਹੋਇਆ, ਜਿੱਥੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਕੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੇ ਕਮਰੇ, ਫਾਰਮੇਸੀ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਲੈਬ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਪੇਂਡੂ ਸਿਹਤ ਕੇਂਦਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਆਧੁਨਿਕ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਪਿੰਡਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਛੋਟੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਲਈ ਦੂਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ‘ਚ ਨਾ ਭੱਜਣਾ ਪਵੇ।
ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ‘ਚ ਕੀ-ਕੀ ਮਿਲੇਗਾ?
ਆਮ ਆਦਮੀ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਦਾ ਮਾਡਲ ਸਾਦਾ ਹੈ — ਨੇੜੇ, ਮੁਫ਼ਤ ਅਤੇ ਬੁਨਿਆਦੀ। ਹਰ ਕਲੀਨਿਕ ‘ਤੇ 107 ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ 47 ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਟੈਸਟ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਫ਼ਤ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਬੁਖ਼ਾਰ, ਜ਼ੁਕਾਮ, ਸ਼ੂਗਰ ਅਤੇ ਬਲੱਡ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਵਰਗੀਆਂ ਆਮ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਇੱਥੇ ਹੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਖ਼ੂਨ ਦੀ ਜਾਂਚ ਸਮੇਤ ਟਾਈਫਾਈਡ ਤੇ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ ਵੀ ਕਰਵਾਈ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਹਰ ਕਲੀਨਿਕ ‘ਚ ਐਮਬੀਬੀਐਸ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਟੈਲੀ-ਕੰਸਲਟੇਸ਼ਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ, ਫਾਰਮਾਸਿਸਟ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕ ਸਟਾਫ਼ ਤਾਇਨਾਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਇਲਾਜ ਪਿੰਡ ਜਾਂ ਮੁਹੱਲੇ ‘ਚ ਹੀ ਮਿਲ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਵੱਡੇ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ‘ਤੇ ਬੋਝ ਘਟਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਤੇ ਪੈਸਾ ਦੋਵੇਂ ਬਚਦੇ ਹਨ।
ਹੁਣ ਤੱਕ ਦਾ ਹਿਸਾਬ-ਕਿਤਾਬ
ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਆਮ ਆਦਮੀ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ‘ਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ 6.48 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਓਪੀਡੀ ਦੌਰੇ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ 3.63 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੁਫ਼ਤ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਟੈਸਟ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਸਾਲ ਜੁਲਾਈ ‘ਚ ਹੋਏ ਪਿਛਲੇ ਵਿਸਥਾਰ ਦੌਰਾਨ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 1,090 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਸ਼ਹਿਰੀ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਦੋਵੇਂ ਇਲਾਕੇ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਅੱਜ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਨੈੱਟਵਰਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਧਿਆਨ ਰਹੇ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ‘ਚ ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 153 ਤੋਂ 154 ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ 1,244 ਤੋਂ 1,245 ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ — ਫਰਕ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕਲੀਨਿਕ ਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਸਥਾਰ ਦਾ ਪੈਮਾਨਾ ਦੋਵਾਂ ‘ਚ ਇੱਕੋ ਜਿਹਾ ਹੈ।
ਪਿੰਡਾਂ ਅਤੇ ਆਮ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਕੀ ਬਦਲੇਗਾ?
ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਪੇਂਡੂ ਇਲਾਕਿਆਂ ‘ਚ ਅਕਸਰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਚੰਗਾ ਇਲਾਜ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਜੇ ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪੂਰੇ ਸਟਾਫ਼, ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਟੈਸਟਿੰਗ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਾਲ ਚੱਲਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਪਿੰਡ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਛੋਟੀ ਬਿਮਾਰੀ ਲਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਚੱਕਰ ਨਹੀਂ ਲਾਉਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ, ਔਰਤਾਂ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਿਹਾੜੀ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਫਰਕ ਵੱਡਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਉਂਝ ਚੁਣੌਤੀ ਵੀ ਸਾਫ਼ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਲੀਨਿਕ ਸਟਾਫ਼ ਵੱਲੋਂ ਨੌਕਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਉੱਠਦੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕ ਖੋਲ੍ਹਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਢੰਗ ਨਾਲ ਚਲਾਉਣਾ — ਡਾਕਟਰਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ, ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਟੈਸਟਾਂ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ — ਹੀ ਇਸ ਐਲਾਨ ਦੀ ਅਸਲ ਪਰਖ ਹੋਵੇਗੀ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ‘ਚ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਨਵੇਂ ਕਲੀਨਿਕ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਕਿੰਨੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ।
