ਅਕਤੂਬਰ ਮਹੀਨਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਪ੍ਰਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਮਹੀਨਾ ਮਨਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਕੈਂਸਰ ਸੁਸਾਇਟੀ ਨੇ ਕਰੀਬ 33 ਹਜ਼ਾਰ ਔਰਤਾਂ ’ਤੇ ਕੀਤੇ ਸਰਵੇ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਜੋਖਮ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਦਾ ਪਤਾ ਤਾਂ ਹੈ, ਪਰ ਅਮਲ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਸਿਹਤਮੰਦ ਆਦਤਾਂ ਨਾਲ 30 ਫੀਸਦੀ ਤੱਕ ਮਾਮਲੇ ਰੋਕੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਾਣਨ ਅਤੇ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਫ਼ਰਕ
ਸਰਵੇ ਵਿੱਚ 99 ਫੀਸਦੀ ਔਰਤਾਂ ਜਾਣਦੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਜੋਖਮ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 85 ਫੀਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਕੋਈ ਇਤਿਹਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ — ਭਾਵ ਕੇਵਲ ਪਰਿਵਾਰਕ ਇਤਿਹਾਸ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦਾ।
91 ਫੀਸਦੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਪਤਾ ਸੀ ਕਿ ਕਸਰਤ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਜੋਖਮ ਘਟਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਿਰਫ਼ 27 ਫੀਸਦੀ ਹੀ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ 150 ਤੋਂ 300 ਮਿੰਟ ਦਰਮਿਆਨੀ ਕਸਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ਪੂਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਸਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ 85 ਫੀਸਦੀ ਜਾਣਦੀਆਂ ਸਨ ਕਿ ਸ਼ਰਾਬ ਜੋਖਮ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਵੀ 69 ਫੀਸਦੀ ਕਿਸੇ ਨਾ ਕਿਸੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਪੀਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਹੋਰ ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਕਿ 45 ਫੀਸਦੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਦੁੱਧ ਪਿਲਾਉਣ ਨਾਲ ਮਾਂ ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਜੋਖਮ ਘਟਦਾ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਵਿੱਚ 6 ਬਦਲਾਅ
ਡਾਕਟਰੀ ਅਧਿਐਨਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਦੇ ਆਧਾਰ ’ਤੇ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਕੁਝ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਆਦਤਾਂ ਬਦਲਣ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ — ਸ਼ਰਾਬ ਘਟਾਓ ਜਾਂ ਬੰਦ ਕਰੋ: ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਕਿ ਰੋਜ਼ ਇੱਕ ਪੈਗ ਪੀਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਜੋਖਮ ਲਗਭਗ 10 ਫੀਸਦੀ ਵੱਧ ਸੀ। ਸੁਸਾਇਟੀ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਔਰਤਾਂ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਡ੍ਰਿੰਕ ਨਾ ਲੈਣ, ਅਤੇ ਜਿੰਨਾ ਘੱਟ ਪੀਓਗੇ, ਓਨਾ ਹੀ ਚੰਗਾ।
ਦੂਜਾ — ਫਲ ਅਤੇ ਹਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਵੱਧ ਖਾਓ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਲ-ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋਖਮ 9 ਫੀਸਦੀ ਘੱਟ ਮਿਲਿਆ। ਤੀਜਾ — ਫਾਈਬਰ ਭਰਪੂਰ ਭੋਜਨ: ਵੱਧ ਫਾਈਬਰ ਨਾਲ ਜੋਖਮ 8 ਫੀਸਦੀ ਘੱਟ ਦਰਜ ਹੋਇਆ। ਚੌਥਾ — ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ ਚੁਣੋ: 16 ਸਾਲ ਚੱਲੇ ਇੱਕ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਰੋਜ਼ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 90 ਗ੍ਰਾਮ ਸਾਬਤ ਅਨਾਜ ਖਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋਖਮ 22 ਫੀਸਦੀ ਘੱਟ ਸੀ। ਪੰਜਵਾਂ — ਪ੍ਰੋਸੈੱਸਡ ਮੀਟ ਘਟਾਓ: ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰੋਸੈੱਸਡ ਮੀਟ ਖਾਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜੋਖਮ 9 ਫੀਸਦੀ ਵੱਧ ਸੀ। ਛੇਵਾਂ — ਮਿੱਠੇ ਸੋਡਾ-ਡ੍ਰਿੰਕ ਦੀ ਥਾਂ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਬਿਨਾਂ ਖੰਡ ਵਾਲੀ ਚਾਹ: ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵੱਧ ਮਿੱਠਾ ਪਿਆਲਾ ਜੋਖਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਪਾਇਆ ਗਿਆ।
ਕੁਝ ਕਾਰਕ ਤੁਹਾਡੇ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ
ਕੁਝ ਜੋਖਮ ਕਾਰਕ ਬਦਲੇ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ — ਉਮਰ, BRCA ਵਰਗੇ ਜੀਨ ਬਦਲਾਅ ਅਤੇ ਘਣਾ ਟਿਸ਼ੂ। ਕੋਈ ਆਦਤ ਪੂਰੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਪਰ ਕਾਬੂ ਵਾਲੇ ਕਾਰਕਾਂ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਜੋਖਮ ਘਟਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਨਿਯਮਿਤ ਕਸਰਤ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਜ਼ਨ ਅਤੇ ਸੰਤੁਲਿਤ ਖ਼ੁਰਾਕ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਓ, ਅਤੇ 40 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਮੈਮੋਗ੍ਰਾਫੀ ਕਰਵਾਓ। ਛਾਤੀ ਵਿੱਚ ਗੰਢ, ਦਰਦ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦਿਸੇ ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਡਾਕਟਰ ਕੋਲ ਜਾਓ।
ਨੋਟ: ਖਾਣ-ਪੀਣ ਜਾਂ ਜੀਵਨਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਲਈ ਹੈ, ਨਿਦਾਨ ਜਾਂ ਇਲਾਜ ਦਾ ਬਦਲ ਨਹੀਂ।
