Parminder Singh 
ਧਨਤੇਰਸ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਦੂਰ ਹੈ — 6 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਧਨਤੇਰਸ ਅਤੇ 8 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਦੀਵਾਲੀ ਮਨਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਦੀ ਸੋਚ ਰਹੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ 3 ਨਵੰਬਰ ਦੇ ਭਾਅ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸੰਕੇਤਕ ਪ੍ਰਚੂਨ ਭਾਅ ਮੁਤਾਬਕ 24 ਕੈਰੇਟ ਸੋਨਾ ₹13,953 ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ, ਯਾਨੀ ₹1,39,530 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਰਿਹਾ, ਜਦਕਿ ਵਾਇਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਚ ਸੋਨੇ ‘ਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਹੋਈ।
ਦਿੱਲੀ ‘ਚ ਅੱਜ ਦੇ ਭਾਅ: ਤਿੰਨੇ ਕੈਰੇਟ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ ‘ਚ
ਦਿੱਲੀ ‘ਚ 3 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ 24 ਕੈਰੇਟ (999) ਸੋਨੇ ਦਾ ਭਾਅ ₹13,953 ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ, ਯਾਨੀ ₹1,39,530 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਰਿਹਾ। ਗਹਿਣਿਆਂ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ 22 ਕੈਰੇਟ (916) ਸੋਨਾ ₹12,791 ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ, ਯਾਨੀ ₹1,27,910 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਰਿਹਾ। 18 ਕੈਰੇਟ (750) ਸੋਨਾ ₹10,465 ਪ੍ਰਤੀ ਗ੍ਰਾਮ, ਯਾਨੀ ₹1,04,648 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਦਰਜ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਭਾਅ ਸੰਕੇਤਕ ਹਨ — ਇਨ੍ਹਾਂ ‘ਚ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜ ਅਤੇ ਜੀਐੱਸਟੀ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਦੁਕਾਨ ‘ਤੇ ਅੰਤਿਮ ਬਿੱਲ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬਣੇਗਾ। ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਭਾਅ ਨੇੜਲੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇਸੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਵਾਇਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਚ ਗਿਰਾਵਟ, ਚਾਂਦੀ ਵੀ ਫਿਸਲੀ
ਐੱਮਸੀਐਕਸ ‘ਤੇ ਦਸੰਬਰ ਡਿਲਿਵਰੀ ਵਾਲਾ ਸੋਨਾ ₹1,38,552 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਦਾ ਦਿਖਿਆ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਬੰਦ ਭਾਅ ₹1,40,186 ਤੋਂ ₹1,634, ਯਾਨੀ 1.17 ਫ਼ੀਸਦੀ ਘੱਟ ਹੈ। ਚਾਂਦੀ ਦਾ ਵਾਇਦਾ ਭਾਅ ₹5,878, ਯਾਨੀ 3.2 ਫ਼ੀਸਦੀ ਡਿੱਗ ਕੇ ₹1,77,901 ਪ੍ਰਤੀ ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਆ ਗਿਆ। ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ‘ਚ ਹਾਜ਼ਰ ਸੋਨਾ 1.04 ਫ਼ੀਸਦੀ ਡਿੱਗ ਕੇ 3,905.44 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ‘ਤੇ ਰਿਹਾ, ਜਦਕਿ ਚਾਂਦੀ 3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਿਸਲ ਕੇ 48.97 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਵਪਾਰੀਆਂ ਮੁਤਾਬਕ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ‘ਚ ਤੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ‘ਚ ਵਿਕਵਾਲੀ ਨੇ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਾਇਆ, ਪਰ ਤਿਉਹਾਰੀ ਮੰਗ ਘਰੇਲੂ ਭਾਅ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੈੱਬਸਾਈਟਾਂ ‘ਤੇ ਭਾਅ ਵੱਖਰੇ ਕਿਉਂ ਦਿਖਦੇ ਹਨ?
ਖਰੀਦਦਾਰ ਅਕਸਰ ਹੈਰਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇੱਕੋ ਦਿਨ ਸੋਨੇ ਦਾ ਭਾਅ ਕਿਤੇ ₹1,39,530, ਕਿਤੇ ₹1,41,800 ਦਿਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਭਾਅ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੈ। ਪ੍ਰਚੂਨ ਸੂਚੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਜੀਐੱਸਟੀ ਅਤੇ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜ ਦੇ ਸੰਕੇਤਕ ਭਾਅ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸਰਾਫ਼ਾ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦਾ ਭਾਅ ਸਾਰੇ ਟੈਕਸਾਂ ਸਮੇਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ — 3 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ‘ਚ 99.9 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਵਾਲਾ ਸੋਨਾ ਸਾਰੇ ਟੈਕਸਾਂ ਸਮੇਤ ₹1,41,800 ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ ‘ਤੇ ਰਿਹਾ, ਜੋ ਸੋਮਵਾਰ ਦੇ ₹1,42,500 ਤੋਂ ₹700 ਘੱਟ ਸੀ। ਵਾਇਦਾ ਭਾਅ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਡਿਲਿਵਰੀ ਦਾ ਸੌਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਅੱਜ ਦਾ ਭਾਅ। ਇਸ ਲਈ ਤੁਲਨਾ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਇਹ ਵੇਖੋ ਕਿ ਭਾਅ ‘ਚ ਟੈਕਸ ਅਤੇ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।
ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਪੰਜ ਗੱਲਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਵੇਖੋ
ਪਹਿਲਾ, ਬੀਆਈਐੱਸ ਹਾਲਮਾਰਕ ਵਾਲਾ ਗਹਿਣਾ ਹੀ ਲਓ — ਇਹ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਮੋਹਰ ਹੈ। ਦੂਜਾ, ਦੋ-ਤਿੰਨ ਦੁਕਾਨਾਂ ਤੋਂ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜ ਪੁੱਛੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੁਕਾਨ-ਦਰ-ਦੁਕਾਨ ਬਦਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਬਿੱਲ ‘ਤੇ ਵੱਡਾ ਫ਼ਰਕ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਤੀਜਾ, 3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਜੀਐੱਸਟੀ ਬਿੱਲ ‘ਚ ਵੱਖਰਾ ਜੁੜੇਗਾ, ਇਸ ਲਈ ਬਜਟ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ ਗਿਣੋ। ਚੌਥਾ, ਪੂਰਾ ਬਿੱਲ ਅਤੇ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਲਿਖਤੀ ‘ਚ ਲਓ — ਬਾਅਦ ‘ਚ ਵੇਚਣ ਜਾਂ ਬਦਲਣ ਸਮੇਂ ਇਹੀ ਕਾਗਜ਼ ਕੰਮ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਪੰਜਵਾਂ, ਸਿੱਕਾ ਜਾਂ ਬਾਰ ਲੈਣਾ ਹੈ ਜਾਂ ਗਹਿਣਾ, ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਤੈਅ ਕਰੋ — ਗਹਿਣੇ ‘ਤੇ ਮੇਕਿੰਗ ਚਾਰਜ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸਿੱਕੇ-ਬਾਰ ‘ਤੇ ਇਹ ਘੱਟ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਭਾਅ ਦਿਨ ਭਰ ਬਦਲਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਖਰੀਦਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੁਕਾਨ ‘ਤੇ ਤਾਜ਼ਾ ਭਾਅ ਜ਼ਰੂਰ ਪੁੱਛੋ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਿਰਫ਼ ਸੂਚਨਾ ਲਈ ਹੈ, ਨਿਵੇਸ਼ ਸਲਾਹ ਨਹੀਂ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ:
ਜਵਾਬ ਦੇਵੋ