‘ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਲੜਨਾ ਨਾ ਸਿਖਾਓ!’ — ਦਿੱਲੀ ਕੰਸਰਟ ’ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਦਾ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੂੰ ਜਵਾਬ, ‘ਸਤਲੁਜ’ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ

ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਸਟੇਡੀਅਮ ’ਚ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਦਿਲਜੀਤ ਦੋਸਾਂਝ ਦੇ RuPay AURA India Tour 2026 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੋਈ, ਤੇ ਪਹਿਲੀ ਹੀ ਸ਼ਾਮ ਸੁਰਖੀਆਂ ’ਚ ਆ ਗਈ। ਸੋਲਡ-ਆਊਟ ਸ਼ੋਅ ਦੌਰਾਨ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ — ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ‘ਸਤਲੁਜ’ ’ਤੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਚੁੱਪ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਮੈਨੂੰ ਚੁੱਪ ਹੀ ਰਹਿਣ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਪੰਜਾਬੀਆਂ ਨੂੰ ਲੜਨਾ ਨਾ ਸਿਖਾਓ।”

ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਕੀ ਕਿਹਾ ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ

ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ ‘ਸਤਲੁਜ’ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਿਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸਟੇਜ ’ਤੇ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਉਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਟੀਮ ਨੇ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ’ਚ, “ਜਿਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਤੁਸੀਂ ਸਟੇਜ ’ਤੇ ਮਜ਼ਾਕ ਉਡਾ ਰਹੇ ਹੋ — ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲੜਾ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ — ਉਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਅਸੀਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੜੇ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਜੇ ਕੋਈ ਸਾਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਠੀਕ ਹੈ। ਪਰ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।” ਇਹ ਟਿੱਪਣੀ ਦਿੱਲੀ ਕੰਸਰਟ ’ਚ ਉਸ ਸਮੇਂ ਆਈ, ਜਦੋਂ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰੁਖ਼ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠ ਰਹੇ ਸਨ। ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਪਿਆਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ।

ਵਿਵਾਦ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਕੀ ਹੈ

ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਵਿਵਾਦ ਕੁਝ ਮਹੀਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਜਦੋਂ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਨੇ ਦਿਲਜੀਤ ਤੋਂ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਪੁੱਛਿਆ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ ਜਵਾਬ ’ਤੇ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਉਹ ‘ਸਤਲੁਜ’ ਵਰਗੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਵਿਸ਼ੇ ਵਾਲੀ ਫ਼ਿਲਮ ’ਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸਮਾਜਿਕ ਮੁੱਦਿਆਂ ’ਤੇ ਚੁੱਪ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਦਿੱਲੀ ਕੰਸਰਟ ’ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਦਾ ਜਵਾਬ ਇਸੇ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਜਵਾਬ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਾ ਤਾਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਨਾਂ ਲਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ, ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਨਾ ਉਠਾਏ ਜਾਣ।

ਪਿਛੋਕੜ: ‘ਸਤਲੁਜ’ ਦੀ ਲੰਬੀ ਲੜਾਈ

‘ਸਤਲੁਜ’ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਜਸਵੰਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲੜਾ ਦੇ ਜੀਵਨ ’ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਜੀਵਨੀ-ਡਰਾਮਾ ਹੈ, ਜਿਸ ’ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਖਾਲੜਾ ਨੇ 1980 ਦੇ ਅਖ਼ੀਰ ਅਤੇ 1990 ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ’ਚ ਪੰਜਾਬ ’ਚ ਹੋਈਆਂ ਕਥਿਤ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹੱਤਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅਣਪਛਾਤੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੇ ਗੁਪਤ ਸਸਕਾਰ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਉਠਾਇਆ ਸੀ। ਸਤੰਬਰ 1995 ’ਚ ਖਾਲੜਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾ ਕਰਕੇ ਕਤਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹਨੀ ਤ੍ਰੇਹਨ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ’ਚ ਬਣੀ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਪਹਿਲਾਂ ‘ਘੱਲੂਘਾਰਾ’ ਨਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ, ਫਿਰ ‘ਪੰਜਾਬ ’95’ ਹੋਈ ਅਤੇ ਅੰਤ ’ਚ ‘ਸਤਲੁਜ’ ਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ। ਫ਼ਿਲਮ ਨੂੰ ਸੈਂਸਰ ਬੋਰਡ (CBFC) ਕੋਲੋਂ ਲੰਬੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ — ਪਹਿਲਾਂ ਬੋਰਡ ਨੇ 21 ਕੱਟ ਅਤੇ ਨਾਂ ਬਦਲਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਤੇ ਬਾਅਦ ’ਚ ਮੰਗੇ ਗਏ ਬਦਲਾਅ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 127 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਦੱਸੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮਕਾਰਾਂ ਨੇ ਭਾਰੀ ਕੱਟਾਂ ਵਾਲਾ ਵਰਜ਼ਨ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਥੀਏਟਰ ਰਿਲੀਜ਼ ਦੀਆਂ ਤਰੀਕਾਂ ਟਲਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ। ਜੁਲਾਈ 2026 ’ਚ ਫ਼ਿਲਮ ਅਚਾਨਕ ZEE5 ’ਤੇ ‘ਸਤਲੁਜ’ ਨਾਂ ਨਾਲ ਆਈ, ਪਰ 48 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ’ਤੇ ਭਾਰਤ ’ਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪਲੇਟਫ਼ਾਰਮ ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਲਈ ਦਿਲਜੀਤ ਦਾ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਕਿ ‘ਅਸੀਂ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਲੜੇ ਹਾਂ’, ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਡਾਇਲਾਗ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ ਦਾ ਸਾਰ ਹੈ।

ਆਰਾ ਟੂਰ: ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਭਾਰਤੀ ਪੜਾਅ

ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਇਹ ਸ਼ੋਅ ਦਿਲਜੀਤ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਰਾ ਟੂਰ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਪੜਾਅ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਹੈ। ਇਹ ਟੂਰ BookMyShow Live ਅਤੇ Live Nation ਵੱਲੋਂ ਸਾਂਝੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ’ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ’ਚ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਗੇ। ਦਿੱਲੀ ਸ਼ੋਅ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 30 ਅਕਤੂਬਰ ਦੀ ਕੰਸਰਟ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਵੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ’ਚ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦਾ ਸ਼ੋਅ ਸੋਲਡ-ਆਊਟ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਜੋਸ਼ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।

ਅੱਗੇ ਕੀ

ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ’ਚ ਦਿਲਜੀਤ ਦਾ ਆਰਾ ਟੂਰ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ’ਚ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ, ਅਤੇ ਹਰ ਸ਼ੋਅ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰਹੇਗੀ ਕਿ ਕੀ ਉਹ ‘ਸਤਲੁਜ’ ’ਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਭਵਿੱਖ — ਭਾਵੇਂ ਉਹ ਦੁਬਾਰਾ ਕਿਸੇ ਪਲੇਟਫ਼ਾਰਮ ’ਤੇ ਆਵੇਗੀ ਜਾਂ ਥੀਏਟਰ ’ਚ — ’ਤੇ ਅਜੇ ਕੋਈ ਅਧਿਕਾਰਤ ਐਲਾਨ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਰ ਇੱਕ ਗੱਲ ਸਾਫ਼ ਹੈ: ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਦਿਲਜੀਤ ਨੇ ਇਹ ਸੰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੇ ਰੁਖ਼ ’ਤੇ ਕਾਇਮ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਜਵਾਬ ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਤੇ ਸਟੇਜ ਤੋਂ ਹੀ ਦੇਣਗੇ।