ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ: ਪੰਜਾਬ ਦੀਆਂ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਐਨੀ ਭਾਰੀ ਆਮਦ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਗਈ ਖ਼ਰੀਦ ਦੀ ਸੀਮਾ ਹੀ ਮੁੱਕਣ ਕੰਢੇ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ 177 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਝੋਨਾ ਪੁੱਜ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਜਦੋਂਕਿ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਇਸ ਸੀਜ਼ਨ ਲਈ ਖ਼ਰੀਦ ਦਾ ਟੀਚਾ 180 ਲੱਖ ਟਨ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭਗਵੰਤ ਸਿੰਘ ਮਾਨ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਤੇ ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਸਿਵਲ ਸਪਲਾਈ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਮੀਟਿੰਗ ਕਰਕੇ ਹਾਲਾਤ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲਿਆ। ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਕੇਂਦਰੀ ਖਪਤਕਾਰ ਮਾਮਲੇ, ਖੁਰਾਕ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਵੰਡ ਮੰਤਰਾਲੇ ਕੋਲ ਖ਼ਰੀਦ ਸੀਮਾ ਵਧਾ ਕੇ 200 ਲੱਖ ਟਨ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਰੱਖੇਗੀ, ਤਾਂ ਜੋ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਦਾਣਾ ਖ਼ਰੀਦਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਝਾੜ ਵਧਿਆ, ਮਾਲਵੇ ’ਚ ਹਾਲੇ ਭਾਰੀ ਆਮਦ
ਇਸ ਵਾਰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਪੈਦਾਵਾਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਵਿਭਾਗ ਮੁਤਾਬਕ ਸੂਬੇ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ 2,300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਸਲ ਕਟਾਈ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤੀ ਹੈਕਟੇਅਰ ਝਾੜ 2024 ਦੇ 58.68 ਕੁਇੰਟਲ ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ ਇਸ ਵਾਰ 69.70 ਕੁਇੰਟਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ — ਯਾਨੀ 10 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਵਾਧਾ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਨਹਿਰੀ ਪਾਣੀ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰ ਸਪਲਾਈ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਝਾੜ 4–5 ਕੁਇੰਟਲ ਵਧਿਆ ਹੈ ਤੇ ਧਰਤੀ ਹੇਠਲੇ ਪਾਣੀ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੀ ਘੱਟੀ ਹੈ। ਮੰਡੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰ ਰੋਜ਼ 3 ਤੋਂ 4 ਲੱਖ ਟਨ ਝੋਨਾ ਪੁੱਜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉੱਤਰੀ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ — ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ, ਜਲੰਧਰ ਤੇ ਗੁਰਦਾਸਪੁਰ — ਦੀਆਂ ਮੰਡੀਆਂ ਬੰਦ ਹੋਣ ਲੱਗੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਮਾਲਵੇ ਦੇ ਬਠਿੰਡਾ, ਮਾਨਸਾ, ਸੰਗਰੂਰ, ਬਰਨਾਲਾ ਤੇ ਮੁਕਤਸਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਾਲੇ ਭਾਰੀ ਆਮਦ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ੈਰ-ਬਾਸਮਤੀ ਝੋਨੇ ਦਾ ਕੁੱਲ ਉਤਪਾਦਨ 220 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।
ਕੈਸ਼ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸੀਮਾ ਬਣੀ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ
ਖ਼ਰੀਦ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਪੈਸੇ ਦੀ ਹੈ। ਖ਼ਰੀਦ ਲਈ ਮਿਲੀ ਕੈਸ਼ ਕ੍ਰੈਡਿਟ ਸੀਮਾ (CCL) ₹42,787 ਕਰੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ 180 ਲੱਖ ਟਨ ਦੀ ਸੀਮਾ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਖੁਰਾਕ ਤੇ ਸਿਵਲ ਸਪਲਾਈ ਮੰਤਰੀ ਲਾਲ ਚੰਦ ਕਟਾਰੂਚੱਕ ਮੁਤਾਬਕ ਇਸ ਵਾਰ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਝੋਨੇ ਦੀ ਆਮਦ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਉੱਤੇ ਸਖ਼ਤ ਸੀਮਾ ਲੱਗੀ ਹੈ, ਤੇ ਸੀਮਾ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ਰੀਦ ਲਈ ਕੇਂਦਰ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤੇ ਵਾਧੂ ਫੰਡ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ CCL ਲਗਭਗ ਪੂਰੀ ਵਰਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸੀਮਾ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਤੁਰੰਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਖ਼ਰੀਦ ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਅਦਾਇਗੀ ਬਿਨਾਂ ਰੁਕਾਵਟ ਜਾਰੀ ਰਹੇ।
ਪਿਛੋਕੜ: ਰਿਕਾਰਡ ਸੀਜ਼ਨ ਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦਾ ਸਬਕ
ਇਹ ਸੀਜ਼ਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਚੁੱਕਾ ਹੈ — 6 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਖ਼ਰੀਦ 150 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਖਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ₹33,000 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਅਦਾਇਗੀ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਤੇ 110 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਝੋਨੇ ਦੀ ਚੁਕਾਈ ਵੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਰ ਆਮ ਝੋਨੇ ਦਾ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਸਮਰਥਨ ਮੁੱਲ ₹2,441 ਪ੍ਰਤੀ ਕੁਇੰਟਲ ਤੈਅ ਹੈ। ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੇ ਤਜਰਬੇ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਹੈ — ਉੱਥੇ ਖ਼ਰੀਦ 36 ਲੱਖ ਟਨ ਦੇ ਕੋਟੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 62 ਲੱਖ ਟਨ ਹੋ ਗਈ ਸੀ ਤੇ ਕੇਂਦਰ ਨੇ ਵਾਧੂ ਮਾਤਰਾ ਲੈਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸੇ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸੀਮਾ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅੱਗੇ ਕੀ
ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਅੰਤਿਮ ਅਨੁਮਾਨ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਰਸਮੀ ਮੰਗ ਰੱਖੇਗੀ। ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਮਾਨ ਨੇ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਝੋਨੇ ਦਾ ਹਰੇਕ ਦਾਣਾ ਖ਼ਰੀਦਿਆ ਤੇ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਤੇ ਕਿਸੇ ਕਿਸਾਨ ਨੂੰ ਮੰਡੀ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਦਿੱਕਤ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਆਉਣ ਉੱਤੇ ਹੀ ਸਾਫ਼ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਵਾਧੂ ਝੋਨੇ ਦੀ ਖ਼ਰੀਦ ਕਿਸ ਹੱਦ ਤੱਕ ਸੰਭਵ ਹੋਵੇਗੀ — ਉਧਰ ਕਿਸਾਨਾਂ ਲਈ ਅਗਲਾ ਕੰਮ ਕਣਕ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ੋਰਾਂ ’ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ:




[…] ਝੋਨੇ ਦੀ ਆਮਦ 177 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਪਾਰ! ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦ… […]
[…] ਝੋਨੇ ਦੀ ਆਮਦ 177 ਲੱਖ ਟਨ ਤੋਂ ਪਾਰ! ਪੰਜਾਬ ਕੇਂਦ… […]