ਪੰਚਕੂਲਾ/ਅੰਬਾਲਾ: ਹਰਿਆਣਾ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਆਗੂ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਚੌਧਰੀ ਫੂਲ ਚੰਦ ਮੁਲਾਨਾ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਕਰੀਬ 9 ਵਜੇ 85 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖ਼ਰੀ ਸਾਹ ਲਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ਦੀ ਖ਼ਬਰ ਮਿਲਦਿਆਂ ਹੀ ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ’ਚ ਸੋਗ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੌੜ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਅਤੇ ਅੰਬਾਲਾ ਤੋਂ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਵਰੁਣ ਚੌਧਰੀ ਨੇ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ’ਤੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕੀਤੀ।
ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਸਨ
ਫੂਲ ਚੰਦ ਮੁਲਾਨਾ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਬਿਮਾਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਫੋਰਟਿਸ ਹਸਪਤਾਲ ’ਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਸਪਤਾਲ ਤੋਂ ਛੁੱਟੀ ਮਿਲਣ ਮਗਰੋਂ ਉਹ ਪੰਚਕੂਲਾ ਸਥਿਤ ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ ’ਤੇ ਵਾਪਸ ਆ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਸਵੇਰੇ ਅਚਾਨਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਵਿਗੜ ਗਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਿਹਾਂਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਅੰਬਾਲਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਪਵਨ ਅਗਰਵਾਲ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।
1972 ਤੋਂ 2005 ਤੱਕ — ਚਾਰ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ
6 ਅਪ੍ਰੈਲ 1941 ਨੂੰ ਜਨਮੇ ਫੂਲ ਚੰਦ ਮੁਲਾਨਾ ਨੇ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਮਗਰੋਂ ਵਕਾਲਤ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸਿਆਸਤ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1972 ’ਚ ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਟਿਕਟ ’ਤੇ ਮੁਲਾਨਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਚੋਣ ਜਿੱਤ ਕੇ ਵਿਧਾਇਕ ਬਣੇ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1982 ’ਚ ਉਹ ਆਜ਼ਾਦ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਜਿੱਤੇ, 1991 ’ਚ ਕਾਂਗਰਸ ’ਚ ਵਾਪਸੀ ਕਰਕੇ ਤੀਜੀ ਵਾਰ ਵਿਧਾਇਕ ਬਣੇ ਅਤੇ 2005 ’ਚ ਚੌਥੀ ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। 2005 ਦੀ ਜਿੱਤ ਮਗਰੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹੁੱਡਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ’ਚ ਕੈਬਨਿਟ ਮੰਤਰੀ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਹਾਰਾਂ-ਜਿੱਤਾਂ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ ’ਚ ਉਹ 1977, 1987, 1996 ਅਤੇ 2000 ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਹਾਰੇ ਵੀ ਸਨ, ਪਰ ਹਰ ਵਾਰ ਮੈਦਾਨ ’ਚ ਵਾਪਸ ਪਰਤੇ।
ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਪ੍ਰਧਾਨ
ਮੁਲਾਨਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਪਛਾਣ ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਬਣੀ। ਅਗਸਤ 2007 ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਿਆਣਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਕਮੇਟੀ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਹ ਲਗਾਤਾਰ ਕਰੀਬ ਸਾਢੇ ਛੇ ਸਾਲ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ’ਤੇ ਰਹੇ — ਇਹ ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬਾ ਕਾਰਜਕਾਲ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ’ਚ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ 2009 ਦੀਆਂ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ’ਚ ਜਿੱਤ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਹਰਿਆਣਾ ’ਚ ਫਿਰ ਸਰਕਾਰ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਫਰਵਰੀ 2014 ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਅਸ਼ੋਕ ਤੰਵਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਬਣੇ।
ਪਿਛੋਕੜ: ਮੁਲਾਨਾ ਹਲਕੇ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਵਿਰਾਸਤ
ਮੁਲਾਨਾ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਫੂਲ ਚੰਦ ਮੁਲਾਨਾ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਛਾਣ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਰਿਹਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਗਰੋਂ ਇਹ ਵਿਰਾਸਤ ਪਰਿਵਾਰ ’ਚ ਹੀ ਅੱਗੇ ਵਧੀ — ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬੇਟੇ ਵਰੁਣ ਚੌਧਰੀ ਨੇ 2019 ’ਚ ਮੁਲਾਨਾ ਸੀਟ ਜਿੱਤੀ ਅਤੇ 2024 ਦੀਆਂ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ’ਚ ਅੰਬਾਲਾ ਤੋਂ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣੇ। ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਨੂੰਹ ਪੂਜਾ ਚੌਧਰੀ ਮੁਲਾਨਾ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਵਿਧਾਇਕ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੁਲਾਨਾ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਸਿਆਸੀ ਪਕੜ ਅੰਬਾਲਾ ਖੇਤਰ ’ਚ ਅੱਜ ਵੀ ਕਾਇਮ ਹੈ।
ਆਗੂਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ
ਸਾਬਕਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਹੁੱਡਾ, ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਕੁਮਾਰੀ ਸੈਲਜਾ, ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਜਨਰਲ ਸਕੱਤਰ ਰਣਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸੁਰਜੇਵਾਲਾ, ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਾਓ ਨਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਸੂਬਾ ਇੰਚਾਰਜ ਸੰਜੇ ਦੱਤ ਸਮੇਤ ਕਈ ਸੀਨੀਅਰ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਮੁਲਾਨਾ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ’ਤੇ ਦੁੱਖ ਜਤਾਇਆ ਹੈ। ਹੁੱਡਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦਾ ਸਾਥੀ ਦੱਸਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਯਾਦ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਸੁਰਜੇਵਾਲਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਾਦਗੀ ਅਤੇ ਵਾਂਝੇ ਵਰਗਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਸਮਰਪਣ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਿਆਂ ਇਸ ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਲਈ ਵੱਡਾ ਘਾਟਾ ਦੱਸਿਆ।
ਅੱਗੇ ਕੀ
ਫੂਲ ਚੰਦ ਮੁਲਾਨਾ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਸਸਕਾਰ ਅੱਜ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਅੰਬਾਲਾ ’ਚ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਹਾਂਤ ਨਾਲ ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਨੇ ਆਪਣਾ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਤੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਆਗੂ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਘਾਟ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ’ਚ ਪਾਰਟੀ ਨੂੰ ਮਹਿਸੂਸ ਹੋਵੇਗੀ।




[…] ਕੇਸ ’ਚ ਦੋਵੇਂ ਹਮਲਾਵਰ ਹੁਣ ਹਿਰਾਸਤ ’ਚ• ਹਰਿਆਣਾ ਕਾਂਗਰਸ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਫੂਲ ਚੰਦ …• ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਭੁੱਲਰ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ […]